W praktyce oznacza to realizację działań skoncentrowanych na wspieraniu uczenia się przez całe życie, wzmacnianiu kompetencji edukacyjnych i zawodowych, a także zwiększaniu dostępności i jakości doradztwa edukacyjnego i zawodowego. W ramach współpracy planowane jest organizowanie konferencji, seminariów i szkoleń, a także wymiana doświadczeń i dobrych praktyk, które pozwolą lepiej odpowiadać na potrzeby uczących się oraz rynku pracy.
Wspólne inicjatywy mają również na celu budowanie trwałych sieci współpracy między instytucjami edukacyjnymi i branżowymi. Podkreśla to znaczenie systemowego podejścia do podnoszenia jakości edukacji, wsparcia rozwoju kompetencji oraz promowania idei uczenia się przez całe życie jako kluczowego elementu współczesnej polityki edukacyjnej. To istotny krok w kierunku wzmacniania roli doradztwa, rozwijania kompetencji oraz budowania świadomości znaczenia kwalifikacji w procesach edukacyjnych i zawodowych na poziomie lokalnym i krajowym.
PANS w Głogowie podczas podpisania porozumienia reprezentował Rektor Uczelni dr Jarosław Hermaszewski, natomiast IBE PIB Główna analityczka ds. współpracy ze środowiskami branżowymi dr inż. Bożena Solecka.
Dzięki współpracy PANS w Głogowie włączy się w działania służące wzmacnianiu potencjału edukacyjnego regionu oraz lepszemu dostosowaniu kwalifikacji do potrzeb współczesnego rynku pracy. Partnerzy planują realizację wspólnych przedsięwzięć promujących ideę Lifelong Learning, organizację konferencji, seminariów i wydarzeń edukacyjnych, a także wymianę doświadczeń pomiędzy środowiskiem akademickim, pracodawcami oraz instytucjami publicznymi.
Ważnym elementem współpracy będzie również inicjowanie działań wspierających rozwój kompetencji mieszkańców regionu, co wpisuje się w misję uczelni jako nowoczesnego ośrodka kształcenia i rozwoju społeczno-gospodarczego. Podpisanie listu intencyjnego stanowi kolejny krok w budowaniu trwałych partnerstw na rzecz podnoszenia jakości edukacji i wspierania rozwoju zawodowego przez całe życie.
Spotkanie poprowadzą ekspertki z zespołu oferującego wsparcie w zakresie funkcjonowania instytucji szkolnictwa wyższego w ZSK: Agnieszka Grabowska, dr Małgorzata Musialik, Iwona Caputa, Agnieszka Chojnacka.
W wydarzeniu uczestniczyły ekspertki Instytutu Badań Edukacyjnych – Państwowego Instytutu Badawczego, dr Bożena Solecka oraz Aleksandra Wojciechowska, zaangażowane w działania związane ze Zintegrowanym Systemem Kwalifikacji. Ich aktywność koncentrowała się na zagadnieniach dotyczących doradztwa zawodowego, planowania ścieżek rozwoju oraz potwierdzania kompetencji zdobywanych w edukacji formalnej, pozaformalnej i poprzez doświadczenie zawodowe.
Program inicjatywy sieci tematycznej nr 1 pt. „Kompetencje przyszłości – jak rozwijać umiejętności dzieci, młodzieży i dorosłych w zmieniającym się świecie?” i sieci tematycznej nr 5 pt. „Career Shift – przeprojektowujemy doradztwo zawodowe. Architektura kariery. Między możliwościami a decyzjami” obejmował wystąpienia eksperckie, warsztaty oraz pracę w grupach tematycznych. Uczestnicy rozmawiali m.in. o edukacji cyfrowej i wykorzystaniu sztucznej inteligencji w szkołach, rozwijaniu kompetencji STEAM, nowoczesnym doradztwie zawodowym i jego roli w całożyciowym uczeniu się oraz wspieraniu przekwalifikowania i rozwoju osób dorosłych.
W spotkaniu udział wzięli przedstawiciele szkół, uczelni, urzędów pracy, samorządów, poradni psychologiczno-pedagogicznych, organizacji pracodawców oraz organizacji pozarządowych, wspólnie wypracowując rekomendacje dotyczące kompetencji przyszłości i systemowego wsparcia uczenia się przez całe życie.
Spotkanie miało miejsce w dniach 20–21 maja 2026 r. w Warszawie. Było zorganizowano jako działanie programu FERS „Rozwój współpracy i koordynacji w zakresie uczenia się przez całe życie”.
Celem wyjazdu, podczas którego IBE PIB reprezentowała nasza ekspertka, Agnieszka Demichowicz, było poznanie norweskich rozwiązań w zakresie kształcenia zawodowego, edukacji dorosłych oraz uczenia się przez całe życie. Ważnym elementem wizyty była również wymiana doświadczeń dotyczących rozwijania kompetencji przyszłości, współpracy edukacji z rynkiem pracy oraz budowania społeczeństwa uczącego się.
Program wizyty potwierdził, że w Norwegii edukacja jest postrzegana jako proces ciągły – dostępny na różnych etapach życia, elastyczny i dostosowany do potrzeb mieszkańców oraz zmieniającej się gospodarki.
W Deichman Bjørvika, jednej z najnowocześniejszych bibliotek publicznych w Europie, uczestnicy poznali rolę instytucji kultury w rozwijaniu kompetencji cyfrowych, edukacji pozaformalnej oraz integracji społecznej.
W Hero Kompetanse / Ifront Karriere zaprezentowano delegacji z Polski rozwiązania wspierające integrację cudzoziemców poprzez rozwój kompetencji językowych i cyfrowych, a także współpracę instytucji szkoleniowych, rynku pracy i pracodawców.
W BI Norwegian Business School uczestnicy zapoznali się z nowoczesnym podejściem do rozwoju kompetencji przyszłości, współpracy uczelni z biznesem oraz przygotowywania osób uczących się do funkcjonowania na dynamicznie zmieniającym się rynku pracy.
Wizyty w Ås Upper Secondary School oraz Vestby videregående skole pozwoliły poznać norweski model kształcenia zawodowego, oparty na praktycznej nauce zawodu, partnerstwie z pracodawcami oraz tworzeniu możliwości rozwoju zarówno dla młodzieży, jak i osób dorosłych.
Podczas spaceru studyjnego po kampusie Norwegian University of Life Sciences (NMBU) uczestnicy mogli zobaczyć, jak nowoczesna infrastruktura edukacyjna oraz współpraca nauki z otoczeniem społeczno-gospodarczym wspierają innowacje i przygotowanie absolwentów do wyzwań przyszłości.
W trakcie wizyty dostrzeżono wspólne przesłania wszystkich odwiedzanych miejsc – przekonania, że inwestowanie w człowieka, jego kompetencje i rozwój stanowi jedną z najważniejszych inwestycji w przyszłość społeczeństwa i gospodarki.
Wydarzenie było okazją do wymiany doświadczeń oraz poznania dobrych praktyk, które mogą stanowić inspirację dla działań realizowanych w województwie lubuskim w obszarze edukacji, rozwoju kompetencji i aktywizacji społeczno-zawodowej mieszkańców.
Wizyta odbyła się w dniach 25–29 maja 2026 r., w ramach IV wizyty studyjnej realizowanej w projekcie „Umiejętności tworzą możliwości”, finansowanym ze środków Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO).
Publikacja dostarcza wiedzy na temat doświadczeń, problemów, wyzwań i potrzeb szkolnych doradców z uwzględnieniem uwarunkowań instytucjonalnych, w ramach których działają.
Ma przede wszystkim pomagać w kreowaniu efektywnej i długofalowej polityki edukacyjnej uwzględniającej realia funkcjonowania szkolnego doradztwa zawodowego. Dodatkowo stanowi praktyczne wsparcie w codziennej pracy szkolnych doradców oraz kadry zarządzającej szkołami.
Lekcje doradztwa w klasach 7-8 mają ogromny potencjał
Doradztwo w klasach 7-8 to unikalna innowacja instytucjonalna. Brak sztywnego programu i presji na wyniki egzaminacyjne daje prowadzącym rzadki komfort: mogą elastycznie dopasowywać tematy do dynamicznych potrzeb danej klasy. W praktyce doradca staje się bardziej trenerem (np. kompetencji emocjonalno-społecznych), niż klasycznym nauczycielem przekazującym suchą teorię.
Więcej na ten temat w rozdziale 4
W systemie jest spora luka
Istnieje duże zapotrzebowanie na doradztwo indywidualne. Aż 86% doradców deklaruje, że pomaga uczniom sam na sam, ale… tylko 27% robi to w ramach swojej pracy doradczej. Cała reszta to nieformalne wsparcie, często realizowane po godzinach i bez wynagrodzenia. To najlepiej pokazuje, jak wielkie jest to zapotrzebowanie.
Więcej na ten temat w rozdziale 7
Dobre doradztwo zawodowe jest wartościowym narzędziem społecznej sprawiedliwości:
skuteczny system realnie zmniejsza nierówności szans;
sprzyja podejmowaniu przez młodych ludzi wyborów edukacyjnych mocniej opartych na ich predyspozycjach;
sprzyja uniezależniu przyszłości uczniów od statusu materialnego czy wykształcenia rodziców.
Więcej na ten temat w rozdziale 7
Zawód szkolnego doradcy zawodowego podlega dużej fluktuacji
Zaledwie 27% badanych jest zdecydowanie przekonanych, że za pięć lat nadal będzie pracować w tej roli, a co piąty (22%) już teraz planuje odejście.
W wyjeździe uczestniczyła również nasza ekspert ds. współpracy ze środowiskami branżowymi – Agnieszka Wojtal ZSK6 / IBE PIB.
Program wizyty koncentrował się na zagadnieniach szczególnie istotnych dla rozwoju nowoczesnych systemów kwalifikacji i kompetencji, w tym:
uczenia się przez całe życie,
współpracy edukacji z rynkiem pracy,
walidacji i potwierdzania kompetencji zdobytych poza edukacją formalną i pozaformalną,
rozwoju szkolnictwa zawodowego,
projektowania kwalifikacji w oparciu o efekty uczenia się.
Szczególnie wartościowe były spotkania z portugalskimi instytucjami odpowiedzialnymi za edukację zawodową, rynek pracy i rozwój kompetencji, m.in.:
ANESPO – portugalskim stowarzyszeniem szkół zawodowych,
Escola de Comércio de Lisboa,
Instituto do Emprego e Formação Profissional (IEFP),
Departamentem Zatrudnienia, Przedsiębiorczości i Firm Urzędu Miasta Lizbona.
W trakcie spotkań omawiano m.in. rozwiązania dotyczące:
elastycznych ścieżek zdobywania kwalifikacji,
uznawania kompetencji nabywanych poprzez doświadczenie zawodowe,
współpracy szkół zawodowych z przedsiębiorcami,
wspierania osób dorosłych w podnoszeniu i aktualizacji kompetencji.
Wyjazd był cenną okazją do wymiany doświadczeń oraz poznania praktycznych rozwiązań wspierających rozwój kompetencji i nowoczesnych systemów kwalifikacji w Europie.
Wydarzenie otworzyli: Lech Boguta (naczelnik wydziału ds. Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji Departamentu Kształcenia Zawodowego MEN) oraz Agnieszka Szymczak (kierownik Zespołu ds. Systemu Kwalifikacji IBE PIB).
Jako pierwszy wystąpił Maciej Tauber, lider projektu „Wspieranie dalszego rozwoju Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji w Polsce (ZSK6)”, dzieląc się doświadczeniami dotyczącymi zapewniania jakości na wszystkich etapach i poziomach funkcjonowania ZSK, płynącymi z dekady funkcjonowania Systemu w Polsce.
Następnie, Piotr Jaworski (niezależny ekspert, współpracujący z IBE PIB od roku 2022 przy wypracowywaniu technik i narzędzi zapewniania jakości w ZSK) wygłosił wykład nt. znaczenia zapewniania jakości.
W trakcie panelu dyskusyjnego „Jakość kwalifikacji a jakość usług w danej branży” uczestnicy rozmawiali o znaczeniu rzetelnej walidacji dla jakości kwalifikacji (i wyzwaniach z tym związanych) oraz o znaczeniu potwierdzania wiedzy i umiejętności dla jakości i bezpieczeństwa świadczonych usług. Uzupełnieniem spojrzenia branżowego był wątek zapewniania jakości usług publikowanych w Bazie Usług Rozwojowych.
Najważniejsze wnioski z dyskusji:
kwalifikacje wolnorynkowe i sektorowe mają realne znaczenie dla jakości usług w różnych branżach (np. sport, beauty, HGT, druk 3D);
certyfikat jest gwarancja określonych umiejętności, a to ma znaczenie np. dla bezpieczeństwa pracownika lub klientów lub dla minimalizacji kosztów pracodawcy;
podstawą wiarygodnych certyfikatów jest dobrze przeprowadzona walidacja (kompetentni asesorzy, odpowiednie zaplecze, obecność PZZJ);
Baza Usług Rozwojowych stawia na jakość usług! Zapewniają to standardy dot. dostawców usług i sposobu realizacji usługi, a prace nad projakościowym rozwiązaniami nadal trwają!
W panelu uczestniczyli: Elżbieta Margas Dzwonnik (ZS nr 1 we Władysławowie | Centrum Szkoleń i Kwalifikacji), Tomasz Wróblewski (Centrum Modelowania Przestrzennego) i Aleksandra Berg-Koza (PARP); moderowała dr Natalia Kopeć-Panek (ZSK6 / IBE PIB).
Jakość w ZSK zapewniania jest na różnych etapach: od opisu kwalifikacji, poprzez uzyskanie uprawnień do certyfikowania, aż po praktyki walidacyjne poszczególnych instytucji certyfikujących. I to właśnie podejście tych instytucji do kwestii jakości jest tutaj kluczowe.
— dr Natalia Kopeć-Panek
Następnie zgromadzeni wysłuchali dwóch wystąpień. Agata Słowińska (PARP) omówiła kartę dostawcy usługi i kartę usługi jako mechanizmy zapewniania jakości usług publikowanych w Bazie Usług Rozwojowych. A Agata Wiśniewska-Górczewska (ZSK6 / IBE PIB) przedstawiła rolę Instytutu Badań Edukacyjnych – Państwowego Instytutu Badawczego jako podmiotu zewnętrznego zapewniania jakości (PZZJ) dla kwalifikacji sektorowych nadawanych w ramach Branżowych Centrów Umiejętności (BCU).
Zapewnianie jakości kwalifikacji jest niezbędne, aby certyfikaty z symbolem Polskiej i Europejskiej Ramy Kwalifikacji dawały ich posiadaczom przewagę na rynku pracy.
— Agata Wiśniewska-Górczewska
O zewnętrznych mechanizmach zapewniania jakości kwalifikacji dyskutowali również uczestnicy drugiego panelu dyskusyjnego, podsumowując dotychczasowe doświadczenia i zastanawiając się nad optymalnymi ścieżkami dalszego rozwoju w tej dziedzinie.
Najważniejsze wnioski z dyskusji:
dbałość o jakość ZSK (m.in. walidacji) jest konieczna, aby certyfikaty miały na rynku znaczenie;
od początku istnienia ZSK w Polsce udało się wypracować mechanizmy wdrażania zapisów ustawy o ZSK, choć początkowo stanowiły one dla niektórych instytucji wyzwanie (np. zawieranie przez ministerstwa umów wieloletnich, otwartość IC na współpracę z PZZJ-otami, rozpracowanie założeń pięcioletniego okresu zzj, dużo dokumentacji, składanej nawet w formie papierowej);
współpraca między różnymi aktorami ZSK i budowanie międzyinstytucjonalnego zaufania to niezbędny warunek podnoszenia jakości procesów związanych z potwierdzaniem wiedzy, umiejętności oraz kompetencji społecznych;
rolą PZZJ-otów jest swego rodzaju towarzyszenie IC w rozwoju we wdrażaniu kwalifikacji, w profesjonalizacji;
wyzwaniem i potrzebą jest nadążanie systemu za tempem rozwoju rynku pracy i rządzącymi nim prawami, jak również potrzebami pracodawców i pracowników.
W panelu uczestniczyli: Piotr Jaworski (niezależny ekspert, współpracujący z IBE PIB od roku 2022 przy wypracowywaniu technik i narzędzi zapewniania jakości w ZSK), Aleksandra Kauc-Żelichowska (Ministerstwo Sportu i Turystyki) i Tomasz Sułkowski (Instytut Technologii Eksploatacji z Sieci Łukasiewicz, podmiot zewnętrznego zapewniania jakości w ZSK); moderowała Agata Wiśniewska-Górczewska (ZSK6 / IBE PIB).
Na zakończenie, Danuta Ostrochulska ekspertka w projekcie „Prowadzenie i rozwój Zintegrowanego Rejestru Kwalifikacji jako narzędzia wspierającego uczenie się przez całe życie (ZRK3)” IBE PIB, zaprezentowała zgromadzonym nową odsłonę sprawozdawczości w e-raportach ZRK.
E-raporty to użyteczne i efektywne wsparcie dla instytucji – od ewidencji, poprzez generowanie certyfikatów, aż po szybkie i sprawne raportowanie. To też świetna baza informacji. Nowa wersja aplikacji będzie jeszcze bardziej intuicyjna i przyjazna dla użytkownika.
— Danuta Ostrochulska
Warto pamiętać, że jakość nie jest zapewniona raz na zawsze. To proces, który trzeba nieustannie monitorować i doskonalić, szybko reagując na sygnały płynące z rynku i na zmiany na nim zachodzące.
VIII Forum Wymiany Doświadczeń Interesariuszy ZSK miało miejsce 13 maja 2026 r.
Dlatego prezentujemy w nim inspirujące przykłady osób, organizacji i branż, dla których Zintegrowany System Kwalifikacji był wsparciem w rozwoju. Historie te, opisywane przez Ambasadorów ZSK, pokazują dlaczego, jak i po co wykorzystać potencjał ZSK, by osiągnąć wyznaczone sobie cele.
Wszystkich poszukujących twardych argumentów bez wątpienia zaciekawią artykuły, w których prezentujemy m.in. najnowsze dane o uczeniu się dorosłych Polaków, wskaźniki znaczenia zawodów szkolnictwa branżowego oraz analizę rozwoju ZRK.
Dzielimy się także wnioskami z pilotaży dotyczących dostępności walidacji. To właśnie tu widać, jak system realnie wspiera rozwój zawodowy i włączenie społeczne.
