Kwalifikacje zawodowe — z czym to się je?

Czym są kwalifikacje zawodowe? 

Kwalifikacje zawodowe – inaczej kwalifikacje rynkowe – powstają w odpowiedzi na potrzeby rynku i określają wymogi umiejętności potrzebnych do pracy na danym stanowisku. Do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji (ZSK) mogą zgłaszać je wszystkie podmioty, które uznają, że dana kwalifikacja jest potrzebna, bo np. na rynku istnieje kompetencyjna luka. Przykładowo mogą to być mali i średni przedsiębiorcy, duże korporacje, organizacje branżowe, stowarzyszenie lub firmy szkoleniowe. 

Każda kwalifikacja rynkowa składa się z efektów uczenia się lub zestawów tych efektów, czyli z wiedzy, umiejętności i kompetencji społecznych potrzebnych do potwierdzenia danej kwalifikacji, a w efekcie do wykonywania danego zadania lub zawodu. Poniżej przedstawiono kilka przykładów takich kwalifikacji:

Zintegrowany Rejestr Kwalifikacji

Wszystkie kwalifikacje zawodowe (rynkowe) włączone do ZSK możesz znaleźć w Zintegrowanym Rejestrze Kwalifikacji (ZRK) na stronie https://rejestr.kwalifikacje.gov.pl. W samym opisie kwalifikacji rynkowej odszukasz informacje o charakterystyce kwalifikacji, osobach zainteresowanych uzyskaniem kwalifikacji, wymaganych kwalifikacjach poprzedzających, zapotrzebowaniu na kwalifikację, kwalifikacjach o zbliżonym charakterze, typowych możliwościach wykorzystania kwalifikacji oraz wymaganiach dotyczących walidacji. Stąd też możesz pozyskać pewną informację o korzyściach danej kwalifikacji i możliwościach jakie oferuje na rynku pracy.

Jak kwalifikacje odnoszą się do edukacji?

Kwalifikacje zawodowe uzyskiwane są na drodze edukacji pozaformalnej i nieformalnej. Edukacja nieformalna obejmuje wszystkie kursy, warsztaty i szkolenia, czyli naukę zorganizowaną przez instytucje oraz w ramach programów niewchodzących w zakres edukacji formalnej (szkoły, studia). Natomiast w zakres uczenia się pozaformalnego wchodzi zdobywanie wiedzy i umiejętności w ciągu całego życia poprzez wykonywanie codziennych czynności. Tutaj można wymienić np. naukę indywidualną w domu, w pracy, przez internet, a także uczenie się od kolegów i współpracowników. Zgodnie z ideą walidacji, nie jest ważne w jaki sposób zdobywasz wiedzę i umiejętności w danym zakresie, istotne jest to, że potrafisz je potwierdzić. Przeanalizowanie wymogów danej kwalifikacji jest receptą na pozytywny wynik walidacji. 

Przykładowo – jeśli nauczyłeś się obsługi oprogramowania graficznego i potrafisz tworzyć projekty graficzne dostosowane do potrzeb klientów, możesz zapoznać się z opisem kwalifikacji Projektowanie Grafiki Komputerowej, a następnie, jeżeli uznasz że spełniasz wymogi tej kwalifikacji, udać się do Instytucji Certyfikującej. W ten sposób będziesz mógł potwierdzić swoją wiedzę i umiejętności w tej dziedzinie, a następnie pokazać uzyskany tą drogą certyfikat przyszłemu pracodawcy jako potwierdzenie swoich kompetencji.

Jak włączyć kwalifikację rynkową do ZSK?

Każdy podmiot, który uważa, że na rynku istnieje zapotrzebowanie na daną kwalifikację, może ubiegać się o włączenie jej do ZSK za pośrednictwem Zintegrowanego Rejestru Kwalifikacji (ZRK). Aby to zrobić powinien złożyć elektroniczny wniosek zawierający szczegółowy opis kwalifikacji. Po formalnej weryfikacji złożony wniosek zostaje przekierowany do ministra właściwego dla danej kwalifikacji. Rozpatrzenie złożonego wniosku powinno nastąpić w czasie czterech miesięcy, jednak termin ten może zostać przedłużony. Minister po otrzymaniu wniosku:

  • Konsultuje wniosek z zainteresowanymi środowiskami i daje możliwość zgłaszania opinii na temat kwalifikacji.
  • Pozyskuje opinie specjalistów w sprawie gospodarczo-społecznej potrzeby włączenia kwalifikacji do ZRK.
  • Przystępuje do oceny wniosku uwzględniając efekty uczenia się i wymagania dotyczące walidacji, zgodność kwalifikacji z zapotrzebowaniem społecznym, rynku pracy i pracodawców, dostosowanie wymagań do okoliczności i możliwości osiągnięcia efektów w przewidywalnym czasie oraz podobieństwo danej kwalifikacji do innych, obecnych już w ZSK.
  • Przypisuje poziom Polskiej Ramy Kwalifikacji.
  • Przygotowuje obwieszczenie o włączeniu kwalifikacji do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji.

Kwalifikacja zawodowa (rynkowa) włączona do ZSK uzyskuje status kwalifikacji funkcjonującej dopiero w momencie wyboru przez ministra podmiotu zewnętrznego zapewniania jakości (PZZJ), który będzie przypisany do co najmniej jednej Instytucji Certyfikującej (IC) uprawnionej do nadawania danej kwalifikacji.

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn
Close Menu
X
Skip to content